Kelten in Turkije

De kusten van de Hellespont werden aan de trocmii gekomen ; de Tolostobogii hebben Aeolis en Lonia gekregen, de Tectosages het binnenland van Asia. En zij inden belasting in heel Asia aan deze kant van de Taurus, zij namen echter als woonplaats zelf voor zich het gebied rondom de rivier de Halys. En zo groot was de angst voor hun naam, omdat hun aantal was vermeerderd door een reeds groot nageslacht, dat ook de koningen van Syrië tenslotte niet de belasting durfden te weigeren.

De term Galatae werd door de Grieken gebruikt voor alle Kelten, maar vandaag de dag staan de Galaten bekend als het Keltische volk dat zich in de 3de eeuw v.Chr. in Centraal-Turkije vestigde, waar ze een staat in Noord-Phrygië stichtten.

Klassieke bronnen doen een uitgebreide cultuur vermoeden, met heuvelforten zoals Ankara. Er is echter weinig archeologisch materiaal gevonden dat dit onderschrijft, alleen enkele broches. Waarschijnlijk ligt er in Turkije echter onder de grond voldoende bewijs in de vorm van begraafplaatsen en heuvelforten.

Geschiedenis

De Kelten kwamen rond 280 v.Chr. in de Balkan onder leiding van Brennus. Een deel van deze groep had zich afgesplitst en reisde onder leiding van Leonorius en Lutarius door Thracië. In 278 v.Chr. nodigde Nicomedes van Bithynia deze drie Keltische stammen, de Tectosages, Trocmii en Tolistobogii, uit om over de Hellespont te trekken en hem te helpen in een oorlog tegen de Seleuciden. Dit deden ze en de circa 10.000 ingehuurde strijders namen hun familie mee. Hoewel Antiochus van Seleucia ze drie jaar later versloeg, hadden ze zich succesvol in Asia Minor gevestigd. Ze hadden een deel van Bithynia ingenomen en een bondgenootschap met Mithridates, eerste koning van Pontus, (366-302 v.Chr.) gesloten, waarvan ze landerijen van het Seleucidenrijk kregen. Met hem vochten ze tegen Ptolemaeus de 1ste, koning van Egypte.

De Galaten plunderden hierna de omliggende gebieden en waarschijnlijk werd hen geld betaald om dit te verhinderen. Daar was niet iedereen het mee eens. Antiochus de 2de van de Seleuciden (286-246 v.Chr.) probeerde ze van deze landen af te jagen, maar hij werd gedood, mogelijk door een Galaat.

Vanuit hun thuisbasis trok een groep Galaten naar Egypten, waar ze in dienst werden genomen door koning Ptolemaeus de 2de. Ze begonnen echter te muiten, omdat ze een eigen koninkrijk bij de Nijl wilden stichtten. Deze muiterij werd de kop in gedrukt en de muiters werden op een eiland in de Nijl gezet om daar de hongerdood te sterven. Een deel van de Galaten bleef echter in Egypte, mogelijk aangevuld met nieuwe troepen.

Antiochus Hierax van de Seleuciden huurde in 242 v.Chr. de Galaten in voor een oorlog met Attalus de 1ste van Pergamum. De Galaten hadden zelf al een conflict met Attalus, omdat hij weigerde hun geld te betalen opdat zij hem niet zouden plunderen. Het gezamenlijke leger van Seleuciden en Galaten trok daarom op naar Pergamum.

Attalus had echter meer in zijn mars dan gedacht: hij haalde zestien olifanten uit India en maakte daarmee zijn vijand doodsbang. Hij versloeg ze in 241 v.Chr. bij de rivier de Caïcus, dit wordt vaak de Slag van de Olifanten genoemd. Na deze slag werd Attalus voortaan ‘Soter’, redder genoemd en werd het origineel van het beeld van de Stervende Galliër gemaakt om op de acropolis van Pergamum te staan.

Ongeveer een halve eeuw later sloten de Galaten een bondgenootschap met Antiochus de 3de van het Seleucidische rijk, die probeerde zijn politieke overwicht in Asia Minor te behouden. Hierdoor raakte hij echter in conflict met de Romeinen, omdat hij, nadat hij een deel van Thracië had ingenomen, ook Griekenland inviel met een huurleger van Galaten.

Wellicht als strafexpeditie voor de Galatische steun stuurde Rome een expeditie naar de Kelten onder leiding van Gnaeus Manlius Vulso. Hij versloeg de Galatiërs in de slag bij Magnesia in 190 v.Chr. en nam, naar verluidt, 40.000 krijgsgevangenen. Galatië werd echter niet permanentingenomen. Hierna zwakte de macht van Galatië af en viel regelmatig onder Pontisch bestuur.

Dit werd afgeschud bij de Mithriadische oorlogen tussen Pontus en Rome, waarbij de Galatiërs troepen leverden aan de laatstgenoemde.

In 64 v.Chr. werd Galatië een vazal van Rome en werden er drie leiders aangewezen, een voor elke stam. Dit werd echter gauw ongedaan gemaakt door Deiotarus, een van de drie leiders en daarnaast een druïde, die de andere twee stammen innam en als koning van Galatië werd erkend.

Cultuur

De Galaten hadden ten minste één centrale tempel, de Drunemeton, waarschijnlijk ongeveer 50 kilomter ten zuidwesten van Ancyra, het hedendaagse Ankara. Drumeton betekent ‘eik-heiligdom’, van het Keltische woord van ‘eik’ komt ook het woord druïde, de eik was de boom van de wijsheid. Waarschijnlijk was deze drumeton de plaats van grote stammenbijeenkomsten en feesten, mogelijk geleid door druïden. Één keer wordt melding gemaakt van mensenoffers, als de Galaten in 165 v.Chr. hun krijgsgevangenen offeren in plaats van ze voor losgeld aan te bieden. Hierdoor waren ze zeer gevreesd en er gaan verhalen dat mensen eerder zelfmoord pleegden dan in handen van de Galaten te vallen. Het is ook niet verwonderlijk dat de buurstaten van Galatia geld betaalden om niet geplunderd te worden.

Door hun angstaanjagende voorkomen werden de Kelten graag gehuurd door allerlei volkeren. Het leek hun niet erg uit te maken tegen wie ze vochten, ze hebben regelmatig tegen hun voormalige huurders gestreden.

Door de nabijheid van Griekenland werden de Galatiërs erg beïnvloed, vooral in de latere perioden kwamen er steeds meer Griekse namen onder de Kelten daar. Ook schreven ze hun inscripties meestal in Griekse letters, maar in hun eigen taal, op. De taal van de Galaten werd tot in de vroege middeleeuwen in Galatië gesproken.

De Galaten namen ook de Griekse machtsstructuur deels over: elke stam werd in vier ‘seps’ of clans verdeeld, die elk door een leider, tetrach genoemd, werden bestuurd. Tetrach komt ook weer van het Griekse tetra, vier, en arkhos, leider. Deze leider werd bijgestaan door een rechter. Het is niet duidelijk of de tetrachen werden gekozen of dat ze door opvolging werden benoemd, beide manieren van machtsoverdracht kwamen voor.

Zie ook:

De Kelten
Galliers
Hallstatt en La Tène periode
Kelten in Nederland

Keltiberiers

Celtic Webmerchant:

c     
Middeleeuwse broche € 8,50          Keltisch amulet 18,50                Romeins zonnewiel € 10,-

 

copyright © 2008 CelticBritain.net, Alle rechten voorbehouden.           Sitemap  Contact